Ένα από τα κοντινότερα διπλά αστρικά συστήματα στη Γη βρίσκεται ξανά στο επίκεντρο της αστρονομικής έρευνας, καθώς επιστήμονες αναζήτησαν ενδείξεις για την παρουσία μεγάλων πλανητών γύρω από τα δύο άστρα του 70 Ophiuchi AB, σε απόσταση περίπου 16 ετών φωτός από τον πλανήτη μας.
Η νέα μελέτη, με επικεφαλής ερευνητές του Πανεπιστημίου του Μίσιγκαν, αποτελεί μία από τις πιο λεπτομερείς προσπάθειες μέχρι σήμερα για τον εντοπισμό γιγάντιων πλανητών στο συγκεκριμένο σύστημα.
Οι παρατηρήσεις δεν έδωσαν ενδείξεις για πλανήτη με μάζα αντίστοιχη ή μεγαλύτερη από εκείνη του Δία στις εσωτερικές περιοχές του συστήματος.
Συγκεκριμένα, οι ερευνητές απέκλεισαν την παρουσία τέτοιων πλανητών σε απόσταση έως 5 αστρονομικές μονάδες από το 70 Ophiuchi A και έως 0,5 αστρονομική μονάδα από το 70 Ophiuchi B.
Ωστόσο, το αποτέλεσμα δεν σημαίνει ότι οι πλανήτες απουσιάζουν από το σύστημα.
Τι μπορεί να κρύβεται γύρω από τα δύο άστρα
Οι επιστήμονες θεωρούν ότι μικρότεροι πλανήτες εξακολουθούν να αποτελούν πιθανό ενδεχόμενο. Στο «κάδρο» παραμένουν ακόμη και κόσμοι με μέγεθος αντίστοιχο του Κρόνου ή μικρότεροι.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το ενδεχόμενο να υπάρχουν πλανήτες σε περιοχές όπου οι θερμοκρασιακές συνθήκες θα μπορούσαν να επιτρέπουν την παρουσία υγρού νερού. Πρόκειται για την αποκαλούμενη κατοικήσιμη ζώνη, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι έχει διαπιστωθεί πως κάποιος πλανήτης εκεί είναι κατοικήσιμος.
Για την έρευνα χρησιμοποιήθηκαν παρατηρήσεις που καλύπτουν χρονικό διάστημα περίπου ενός αιώνα, οι οποίες συνδυάστηκαν με νεότερα δεδομένα από μεγάλα τηλεσκόπια στη Χιλή και το Τέξας.
Η «ταλάντωση» των άστρων δεν ήταν πλανήτης
Ένα από τα ενδιαφέροντα ευρήματα αφορά μια μικρή μεταβολή στην κίνηση των άστρων, η οποία στο παρελθόν είχε θεωρηθεί πιθανή ένδειξη ότι κάποιο αόρατο σώμα, όπως ένας πλανήτης, ασκούσε βαρυτική επίδραση πάνω τους.
Η νέα ανάλυση δείχνει ότι η συγκεκριμένη «ταλάντωση» πιθανότατα συνδέεται με δραστηριότητα στην επιφάνεια των ίδιων των άστρων και όχι με την παρουσία ενός μεγάλου πλανήτη.
Το 70 Ophiuchi AB αποτελεί αντικείμενο αστρονομικού ενδιαφέροντος εδώ και περισσότερα από 100 χρόνια. Ήδη από το 1855 είχε διατυπωθεί η άποψη ότι το σύστημα μπορεί να φιλοξενεί πλανήτη, χωρίς όμως η υπόθεση να επιβεβαιωθεί από μεταγενέστερες παρατηρήσεις.
Η νέα μελέτη δεν δίνει οριστική απάντηση για το αν υπάρχουν πλανήτες γύρω από τα δύο άστρα. Αντίθετα, περιορίζει σημαντικά το είδος και το μέγεθος των πλανητών που θα μπορούσαν να βρίσκονται στις περιοχές που εξετάστηκαν.
Το 70 Ophiuchi AB παραμένει έτσι ένας ενδιαφέρον στόχος για μελλοντικές παρατηρήσεις και διαστημικές αποστολές, οι οποίες θα μπορούν να αναζητήσουν μικρότερους πλανήτες γύρω από τα δύο άστρα.
